Jongeren groeien op in een digitale wereld vol nieuws, meningen en video’s. Dat maakt hen kwetsbaar voor misinformatie, maar biedt ook kansen. Onderzoek van ontwikkelingspsycholoog Ili Ma, gepubliceerd in Nature Human Behaviour, laat zien hoe de sociale, emotionele en cognitieve ontwikkeling van adolescenten kan worden ingezet om digitale weerbaarheid te versterken.
Het onderzoek beschrijft een onderzoeksagenda om beter te begrijpen hoe jongeren verschillen in blootstelling aan, kwetsbaarheid voor en veerkracht tegen misinformatie. Deze inzichten helpen om adolescenten te vergelijken met volwassenen en vormen de basis voor onderwijsinterventies die aansluiten bij hun ontwikkelingsfase van en sterke kanten benutten.
Jongeren zijn gevoelig voor wat vrienden en influencers vinden en reageren sterk op emotionele berichtgeving. Dat kan misinformatie versterken. Tegelijkertijd maken positieve groepsnormen, nieuwsgierigheid en leergierigheid hen ontvankelijk voor het ontwikkelen van kritisch denken en digitale vaardigheden.
Het onderzoek biedt concrete handvatten voor ouders, scholen en beleidsmakers, zoals:
Zo worden leerlingen niet allen beschermd tegen misinformatie, maar krijgen ze ook kennis en vaardigheden om zelf een actieve rol te spelen in een betrouwbare digitale samenleving.
Ili Ma is universitair docent bij de afdeling Ontwikkelings- en Onderwijspsychologie van het Instituut Psychologie aan de Universiteit Leiden. Mubashir Sultan is postdoctoraal onderzoeker en Anastasia Kozyreva is senior onderzoeker, beiden verbonden aan het Centrum voor Adaptieve Rationaliteit van het Max Planck Instituut voor Menselijke Ontwikkeling in Berlijn. Wouter van den Bos is universitair docent bij de afdeling Ontwikkelingspsychologie aan de Universiteit van Amsterdam.
